Bedrijfscultuur: belangrijk factor bij strategische beslissingen

Submitted by Oliver, 30-03-2010

Waar zit het ‘m in dat het ene bedrijf zo anders aanvoelt dan het andere? Waarom wordt er geregeld schouderophalend de uitspraak gebezigd ‘omdat dat nu eenmaal hier zo aan toe gaat’?

Als student aan het European Institute for Brand & Design Management (EURIB) ben ik bezig met een afstudeerscriptie voor de MBA-studie 'Design Management'. Design Management wil de brug slaan tussen creatie en management.

Het onderwerp van mijn afstudeerscriptie vormde zich als het ware vanzelf. Tijdens gesprekken met een bevriend ontwerper kwam namelijk een specifieke familiebedrijf (een van zijn opdrachtgevers) geregeld ter sprake. De rode draad tijdens deze gesprekken was onze gemeenschappelijk verbazing dat de oprichter van dit bedrijf maar moeilijk de ‘zaak’ los kon laten. Zijn zoon wil verder met het bedrijf, heeft een eigen manier van werken, eigen ambities en visie maar de oprichter wil de touwtjes stevig in handen blijven houden; bang dat zijn levenswerk niet meer zou blijven zoals die was... Maar wat is dan het bedrijf, wat maakt het anders dan anderen? Wanneer er bij de betrokkenen geen eenduidig beeld bestaat van wat het bedrijf is, hoe kan je dan de toekomstige richting bepalen?

Dit soort vragen lagen in het verlengde van wat mij al lange tijd boeide. Het fascineerde mij dat het ene bedrijf waar ik bij of mee werkte zo anders aanvoelde dan het ander. Waar zit ‘m dat in? Waarom wordt er geregeld schouderophalend de uitspraak gebezigd ‘omdat dat nu eenmaal hier zo aan toe gaat’?

Het zijn de ongrijpbare facetten van een organisatie die ik voor mijn afstudeerscriptie wilde gaan onderzoeken omdat die mijns inziens van grote invloed zijn op het ‘reilen en zeilen’ van een organisatie. Dat het bediscussieerde bedrijf een familiebedrijf is gaf het onderwerp een extra dimensie. Niet alleen de ongrijpbare facetten van het bedrijf zijn van invloed op de strategische koers maar ook – of soms juist – die van de familie. Onder andere een grote betrokkenheid van de oprichter verklaard waarom het zo moeilijk is het bedrijf met een goed gevoel ‘los te laten’.
De uiteindelijke stelling in mijn afstudeerscriptie is dat bedrijfscultuur een belangrijke rol speelt tijdens het overdrachtsproces binnen familiebedrijven. De oprichter en opvolger kunnen hierover een ander beeld hebben over de toekomst van het bedrijf, waardoor de overdracht niet soepel verloopt, met alle gevolgen van dien. 

Door gebruik te maken van een bestaand onderzoeksinstrument (OCAI) die ik d.m.v. design-techniek (visualisatie) aangepast heb, wil ik de huidige en gewenste bedrijfscultuur (vanuit optiek oprichter en opvolger) inzichtelijk maken. Hiermee kunnen strategische bedrijfsbeslissingen ondersteund worden, en zie ik dan ook als onderdeel binnen het gehele overdrachtsproces. 
Tot zover liet de scriptie zich als het ware vanzelf vormen. Er is heel veel literatuur beschikbaar en het overdrachtsvraagstuk bij familiebedrijven bleek binnen het MKB een actueel onderwerp te zijn. Om door middel van Design Management de betrokkenen in deze complexe materie te ondersteunen, werd door diverse instanties als ‘verfrissend’ ervaren tussen alle methodieken die accountants en consultants hanteren.

Voor het onderzoek wil ik 10 tot 15 familiebedrijven (oprichter én opvolger) interviewen met het onderzoeksinstrument. Veel telefoontjes later, berichten achterlaten op fora, deelnemen aan discussiegroepen op LinkedIn, rondvragen bij accountants, notarissen, KVK hebben nog geen resultaat gehad; ik heb - naast het in het begin van deze blog genoemde familiebedrijf - nog geen enkel familiebedrijf kunnen benaderen voor het onderzoek.

Vandaar dan ook via dit blog de oproep: Hulp gevraagd! Ik ben op zoek naar familiebedrijven die net in of aan de vooravond van overdracht staan. M.n. overdracht van leiding binnen de familie. Heeft iemand connecties met familiebedrijven die over mijn onderzoek geïnformeerd kunnen worden? Of wellicht mag ik in uw nieuwsbrief een oproep plaatsen? 

Ik hoop op vele reacties.

Willem

Foto: plainpicture.com